Gazete Güneş

Yeryüzü sandığımız kadar sessiz değil. Ayaklarımızın altında, milyonlarca yıldır süren bir hareket var. Biz fark etmesek de yer kabuğu sürekli yer değiştiriyor. İşte deprem dediğimiz olay da bu hareketin ani ve sert bir şekilde ortaya çıkmasıdır.

Bilim insanlarının “Levha Tektoniği” olarak adlandırdığı bu süreçte, dünya büyük parçalardan oluşur. Bu levhalar birbirine sürtünür, uzaklaşır ya da çarpışır. Zamanla biriken enerji, fay hatları boyunca aniden boşalır ve deprem meydana gelir. Yani deprem bir sonuçtur; asıl sebep, yer kabuğunun hiç durmayan hareketidir.

Türkiye ise bu hareketliliğin tam ortasında yer alıyor. Çünkü ülkemiz, Kuzey Anadolu Fay Hattı, Doğu Anadolu Fay Hattı ve Batı Anadolu Fay Sistemi gibi dünyanın en aktif fay hatlarının kesiştiği bir coğrafyada bulunuyor. Bu yüzden deprem, bizim için bir ihtimal değil, bir gerçek.

Peki Erzurum?

Erzurum, Doğu Anadolu Fay Zonu’na yakınlığı nedeniyle deprem riski taşıyan iller arasında yer alıyor. Ancak Türkiye’nin en yüksek riskli bölgelerinden biri olmasa da “güvenli” kategorisinde de değildir. Orta düzeyde bir deprem riski söz konusudur.

İlçe bazında bakıldığında ise tablo daha netleşir. Özellikle fay hatlarına yakın ve zemin yapısı hassas olan ilçeler dikkat çeker:

• Pasinler: Tarihsel depremleriyle bilinen ve aktif faylara yakın bir bölge.
• Horasan: Kuzey Anadolu Fay Hattı’na yakın konumuyla öne çıkar.
• Köprüköy: Fay zonlarına yakınlığı nedeniyle risk taşıyan ilçelerden biridir.
• Tekman ve Karayazı: Doğu Anadolu Fay Sistemi’ne yakınlıklarıyla dikkat çeker.
• Çat: Fay hatlarına doğrudan en yakın bölgelerden biri olmasa da, zemin yapısı ve yerel özellikleri nedeniyle depremi hissedebilen ve dikkat edilmesi gereken ilçeler arasındadır.

Bu tablo bize şunu söylüyor: Deprem sadece fay hattının geçtiği yerin değil, o fayın etkilediği tüm yaşam alanlarının meselesidir.

Ama en önemli gerçek değişmez:
Deprem öldürmez, ihmal öldürür.

Sağlam olmayan yapılar, denetimsiz şehirleşme ve unutulan tedbirler… Asıl risk burada başlar. Çünkü doğa hareket eder, ama sonuçları insanın hazırlığı belirler.

Erzurum ve ilçeleri için gerçek nettir:
Toprak konuşur, biz dinlemeyi bilirsek kayıplar azalır.

Sürç-i lisan ettiysek affola; niyetimiz her daim hayır.

Hoşça kalın, esen kalın...